# ანაკლია — კურორტი და სანაპირო
- URL: https://explore-georgia.ge/ka/adgilebi/anaklia-kurorti-da-sanapiro
- ტიპი: სანახაობა
- რეგიონი: სამეგრელო-ზემო სვანეთი
- კოორდინატები: 42.395, 41.564722

ანაკლია — სოფელი და ზღვისპირა კლიმატური კურორტი ზუგდიდის მუნიციპალიტეტში — შავი ზღვის სამხრეთ-აღმოსავლეთ სანაპიროზე, მდინარე ენგურის შესართავის მარცხენა ნაპირზე, კოლხეთის დაბლობის ცენტრალურ ნაწილში, აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის საზღვართან, ზღვის დონიდან 3 მეტრზე და ზუგდიდიდან 30 კილომეტრში მდებარეობს; 2014 წლის აღწერით მასში 1 331 ადამიანი ცხოვრობდა. ანაკლიის სანაპირო 8 კილომეტრია, კილომეტრზე მეტ მონაკვეთზე საკურორტო პრომენადია სასტუმროებით, რომლის დასავლეთ ბოლოდან ენგურზე გადებული 540 მეტრის სიგრძის საფეხმავლო ხიდი მდინარის მეორე ნაპირზე მდებარე სოფელ განმუხურისკენ მიდის. ვაკე რელიეფის ჩრდილოეთით კავკასიონის დასავლეთი განშტოებები 40–45 კილომეტრში მოჩანს და მოწმენდილ ამინდში პირდაპირ სანაპიროდან ჩანს; მთებსა და ზღვას შორის ნაყოფიერი ნიადაგი და რბილი ჰავა ჩაის, ციტრუსის, ფეიხოას, თხილის, სიმინდისა და სოიას მოჰყავს.

სოფელში 1703 წელს აგებული ოსმალური ციხის ნანგრევები დგას, იმ ადგილას, საიდანაც ქართველებს ოსმალეთში მონებად მიჰყავდათ, ქართული მართლმადიდებელი ეკლესიის ტაძარია აგებული, 2012 წლის 21 მაისს კი ჩერქეზთა გენოციდის მსხვერპლთა მემორიალი გაიხსნა — 1860-იან წლებში რუსეთის მიერ ჩერქეზთა გასახლების ხსოვნისთვის, რომელიც საქართველომ გენოციდად აღიარა; მისი ავტორი ყაბარდო-ბალყარელი მოქანდაკე ხუსენ კოჩესოკოვია. ანაკლიის სახელი ლეგენდით ტყვეთა ბაზრობიდან მოდის: დედა ანას შვილი გემით წაიყვანეს და ნაპირზე მოთქმისას ხალხი ამბობდა — „ანა რკიანს“, მეგრულად „ანა კივის“, საიდანაც „ანარკია“ და შემდეგ „ანაკლია“ წარმოდგა; მეცნიერული ვერსიებით სახელი აფხაზური „აკრა“ — შუქურა — ან ბერძნული „აკრონ“ — კონცხი — სიტყვებს უკავშირდება. 2014 წელს აქ ელექტრონული მუსიკის ფესტივალი „კაზანტიპი“ გაიმართა, 2015 წლიდან კი GEM Fest ტარდება.

## ისტორია

ანაკლიის ტერიტორიაზე უძველესი დასახლება შუა ბრინჯაოს ხანისაა და კოლხური კულტურისთვისაა დამახასიათებელი; ეს ანტიკური ხანის კოლხეთის ჰერაკლეაა, შემდგომი ავტორების ანაკლია და XVII საუკუნის მოგზაურთა — არქანჯელო ლამბერტისა და ჟან შარდენის — ანარგია. XV–XVII საუკუნეებში ანაკლია ოდიშის სამთავროს მნიშვნელოვანი გამაგრებული ნავსადგური და სათევზაო სადგური იყო და ტრაპიზონთან და კონსტანტინოპოლთან ვაჭრობდა. XVIII საუკუნის დასაწყისში ანაკლია ოსმალეთის იმპერიამ დაიკავა — ერთი ცნობით ციხე 1703 წელს ააგეს და 1725 წელს განაახლეს, სხვა ცნობით ქალაქი 1723 წელს აიღეს — და იგი ტყვეებით ვაჭრობის ბუდედ იქცა. 1770 წელს, რუსეთ-ოსმალეთის ომის დროს, იმერეთის მეფე სოლომონ I-მა ანაკლია დაიბრუნა, თუმცა გენერალ ტოტლებენის რუსული რაზმი შეტაკებამდე უკან დაიხია. 1802 წელს აფხაზეთის მთავარმა ქელეშ-ბეი შარვაშიძემ სამეგრელოს მთავარ გრიგოლ დადიანს ანაკლია წაართვა და მისი ძე ლევანი მძევლად აიყვანა; 1805 წლის მარტში გენერალ-მაიორმა რიკჰოფმა ანაკლია აიღო და ლევანი გაათავისუფლა, მაგრამ ოსმალეთის პროტესტის შემდეგ ციციანოვმა გარნიზონი გაიყვანა, 1806 წლის ომის დროს კი რუსებმა ანაკლია და რედუტ-კალე ლევან დადიანს დაუბრუნეს. 1850-იან წლებში ანაკლია პატარა, მაგრამ მაგრად გამაგრებული ნავსადგური იყო საბაჟოთი, თურქეთთან დიდი ვაჭრობითა და ბერძნების, ებრაელებისა და სომხების გარეუბნებით, 600-მდე მცხოვრებით.

შემდგომში ნავსადგურის მნიშვნელობა დაეცა, თუმცა საბჭოთა პერიოდში აქ შავი ზღვის ფლოტის პატარა ბაზა რჩებოდა. 1992–1993 წლების აფხაზეთის ომის შემდეგ, 1994 წელს, ანაკლიაში რუსეთის სამშვიდობო პოსტი განთავსდა; 2006 წელს საქართველოს თავდაცვის სამინისტრომ რუს სამხედროებს ანაკლიის ციხის დაზიანება და მის კედლებში საპირფარეშოებისა და აბანოების მოწყობა დასდო ბრალად, და 2007 წლის ივლისში პოსტი გაიყვანეს. 2016 წელს საქართველომ ანაკლიაში ღრმაწყლიანი ნავსადგურის მშენებლობა გადაწყვიტა — ქართულ-ამერიკული ანაკლიის განვითარების კონსორციუმის პროექტი, რომლის მშენებლობა 2017 წლის დეკემბერში დაიწყო და რომელიც 10 000 კონტეინერის ტევადობის გემებს უნდა მიეღო; 2020 წელს მთავრობამ ვადების დარღვევის მოტივით ხელშეკრულება გააუქმა, 2024 წლის მაისში კერძო პარტნიორად ჩინეთის საკომუნიკაციო მშენებლობის კომპანია დასახელდა, 2024 წლის ივლისში კონსორციუმმა არბიტრაჟი წააგო, აგვისტოში კი ბელგიურმა „იან დე ნულმა“ საზღვაო ინფრასტრუქტურის მშენებლობაზე ხელი მოაწერა.

## ვიზიტის ინფორმაცია

ანაკლია ზუგდიდიდან გზით 30 კილომეტრშია, მანქანით დაახლოებით ნახევარ საათში. სანაპირო დაახლოებით 8 კილომეტრზე გადაჭიმულია, კილომეტრზე მეტ სიგრძეზე კი სასტუმროებით გაწყობილი კურორტის პრომენადი მიდის; მისი დასავლეთი ბოლოდან განმუხურისკენ 540-მეტრიანი საფეხმავლო ხიდი იწყება. სოფელში 1703 წლის ციხის ნანგრევები და ჩერქეზთა მემორიალი დგას.

## რჩევები

მოწმენდილ ამინდში სანაპიროდან პირდაპირ ჩანს კავკასიონის დასავლეთი განშტოებები, 40–45 კილომეტრის მოშორებით. ხიდით ენგურის გაღმა, სოფელ განმუხურამდე გადასვლა შეიძლება. 2015 წლიდან აქ ელექტრონული მუსიკის ფესტივალი GEM Fest იმართება — მოგზაურობის დაგეგმვისას მისი თარიღები გაითვალისწინეთ.

## უსაფრთხოება

ანაკლია აფხაზეთის ავტონომიური რესპუბლიკის საზღვართან დგას; ოკუპირებული ტერიტორიის გამყოფ ხაზს ნუ მიუახლოვდებით. ზღვაში ბანაობისას სიფრთხილე გამოიჩინეთ, ზაფხულის მზე ძლიერია.

## წყაროები

- [ანაკლია — ქართული ვიკიპედია](https://ka.wikipedia.org/wiki/ანაკლია)
- [ანაკლია — ინგლისური ვიკიპედია](https://en.wikipedia.org/wiki/Anaklia)
- [ანაკლია — რუსული ვიკიპედია](https://ru.wikipedia.org/wiki/Анаклия)
- [ანაკლია — Wikidata](https://www.wikidata.org/wiki/Q484402)

## ეს გვერდი სხვა ენებზე

- [English](https://explore-georgia.ge/en/places/anaklia-resort)
- [Русский](https://explore-georgia.ge/ru/mesta/kurort-anakliia)
