# ყაზბეგის მუნიციპალიტეტი
- URL: https://explore-georgia.ge/ka/municipalitetebi/kazbegis-municipaliteti
- Type: municipality
- Region: მცხეთა-მთიანეთი
- Official website: https://kazbegi.gov.ge

## ისტორია

ყაზბეგის მუნიციპალიტეტი **მცხეთა-მთიანეთის** რეგიონის უკიდურეს ჩრდილოეთში, **მდინარე თერგის** მაღალ ხეობაში, კავკასიონის მთავარი წყალგამყოფის ჩრდილოეთ მხარეს მდებარეობს. ადმინისტრაციული ცენტრია **სტეფანწმინდა**, ზღვის დონიდან დაახლოებით 1740 მ-ზე, **მყინვარწვერის** ძირას. მუნიციპალიტეტი დაახლოებით **1082 კმ²** მაღალ მთებს, მყინვარებსა და ალპურ ხეობებს მოიცავს. ის ესაზღვრება **რუსეთს** ჩრდილოეთით, დუშეთის მუნიციპალიტეტს კი დასავლეთით და სამხრეთით; მას **საქართველოს სამხედრო გზა** კვეთს ჯვრის უღელტეხილიდან ლარსის სასაზღვრო პუნქტამდე, რომელიც სტეფანწმინდიდან დაახლოებით 12 კმ-შია, ჩრდილოეთით.

სტეფანწმინდამ სახელი ბერ სტეფანეს სავანეს უნდა უმადლოდეს. 1925 წელს მას მწერალ **ალექსანდრე ყაზბეგის** (1848–1890) პატივსაცემად **ყაზბეგი** ეწოდა — მწერალი აქ დაიბადა და მისი სახლი დღეს მუზეუმია; ისტორიული სახელი **2006 წელს** აღდგა. დაბის თავზე, დაახლოებით 2170 მ-ზე, დგას **XIV საუკუნის** **გერგეტის სამების ეკლესია**, რომელიც თოვლიან **მყინვარწვერთან** (5054 მ), მიძინებულ ვულკანთან ერთად საქართველოს ერთ-ერთ ყველაზე ცნობად ხატად იქცა. მყინვარწვერზე პირველი დაფიქსირებული ასვლა **1868 წელს** მოხდა.

სტეფანწმინდის ჩრდილოეთით თერგი შთამბეჭდავ **დარიალის ხეობას** კვეთს, რომლის კედლები დაახლოებით 1800 მ-მდე აღწევს — კავკასიონზე გამავალი ისტორიული კარიბჭე. ახლოსაა **გველეთის ჩანჩქერი**, სტეფანწმინდიდან დაახლოებით 7 კმ-ში. გვერდითი ხეობები ლაშქრობის საუკეთესო ადგილებია: **ჯუთა** (დაახლოებით 2200 მ) — მუნიციპალიტეტის ყველაზე მაღლა მდებარე დასახლებული სოფელი ჭაუხის მასივის ძირას; **თრუსოს** ხეობა ტრავერტინებით, მინერალური წყაროებითა და მიტოვებული კოშკებით; და **სნოს** ხეობა.

მუნიციპალიტეტის სამხრეთ ნაწილში მდებარეობს **გუდაური** — საქართველოს უდიდესი სათხილამურო კურორტი, დაახლოებით 2196 მ-ზე, საბაგიროებით 3200 მ-ზე მაღლა. მის ზემოთ **ჯვრის უღელტეხილი** (2379 მ) საქართველოს სამხედრო გზის უმაღლესი წერტილია, 1983 წელს აგებულ რუსეთ-საქართველოს მეგობრობის მონუმენტთან ახლოს. მთის ლანდშაფტის დიდი ნაწილი **1976 წელს** დაარსებული **ყაზბეგის ეროვნული პარკით** არის დაცული.

მოგზაურისთვის ყაზბეგი საქართველოს ერთ-ერთი მთავარი მთის მიმართულებაა ნებისმიერ სეზონზე: ზამთარში — თხილამურები და ფრირაიდი გუდაურში; ზაფხულში — ლაშქრობა გერგეტის სამებამდე, ჯუთა, თრუსო და გველეთი და ასვლა გერგეტის მყინვარისა და მყინვარწვერისკენ. სტეფანწმინდაში მრავალი სასტუმრო სახლია, თბილისიდან კი საქართველოს სამხედრო გზით დაახლოებით სამი საათის სავალზეა.

## FAQ

**1) სად მდებარეობს ყაზბეგის მუნიციპალიტეტი?**
მცხეთა-მთიანეთის უკიდურეს ჩრდილოეთში, თერგის ხეობაში, რუსეთის საზღვართან.

**2) რომელია ადმინისტრაციული ცენტრი?**
სტეფანწმინდა, ზღვის დონიდან დაახლოებით 1740 მ-ზე.

**3) რატომ ერქვა დაბას ყაზბეგი?**
1925 წელს მწერალ ალექსანდრე ყაზბეგის პატივსაცემად ეწოდა; სახელი სტეფანწმინდა 2006 წელს აღდგა.

**4) როდის აიგო გერგეტის სამება?**
XIV საუკუნეში; ის სტეფანწმინდის თავზე, დაახლოებით 2170 მ-ზე დგას.

**5) რა სიმაღლისაა მყინვარწვერი?**
5054 მ; ის მიძინებული ვულკანია.

**6) გუდაური ყაზბეგის მუნიციპალიტეტშია?**
დიახ, საქართველოს უდიდესი სათხილამურო კურორტი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტშია.

**7) რა არის ჯვრის უღელტეხილი?**
საქართველოს სამხედრო გზის უმაღლესი წერტილი, 2379 მ.

**8) როდის დაარსდა ყაზბეგის ეროვნული პარკი?**
1976 წელს.

**9) რომელი გვერდითი ხეობებია კარგი ლაშქრობისთვის?**
ჯუთა, თრუსო და სნო, ასევე დარიალის ხეობა და გველეთის ჩანჩქერი.

**10) სად ვნახო ოფიციალური ინფორმაცია?**
მუნიციპალიტეტის ოფიციალურ ვებგვერდზე.

## წყაროები

- [Kazbegi Municipality — official website](https://kazbegi.gov.ge)
- [Kazbegi Municipality (Wikipedia)](https://en.wikipedia.org/wiki/Kazbegi_Municipality)
- [Stepantsminda (Wikipedia)](https://en.wikipedia.org/wiki/Stepantsminda)
- [Gergeti Trinity Church — Georgia Travel](https://georgia.travel/en_US/mtskheta-mtianeti/kazbegi/Gergeti-Trinity-Church)
- [Mount Kazbek (Wikipedia)](https://en.wikipedia.org/wiki/Mount_Kazbek)
- [Kazbegi National Park — Agency of Protected Areas](https://www.apa.gov.ge/en/protected-areas/cattestone/yazbegis-erovnuli-parkis-administracia)
- [Gudauri (Wikipedia)](https://en.wikipedia.org/wiki/Gudauri)
- [Georgian Military Road (Wikipedia)](https://en.wikipedia.org/wiki/Georgian_Military_Road)

## Settlements

- [აბანო](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/abano): აბანო არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ალმასიანი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/almasiani): ალმასიანი არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ართხმო](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/artkhmo): ართხმო არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [არშა](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/arsha): არშა არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [აჩხოტი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/achkhoti): აჩხოტი არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ახალციხე](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/akhaltsikhe): ახალციხე არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ბურმასიგი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/burmasigi): ბურმასიგი არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [გაიბოტენი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/gaiboteni): გაიბოტენი არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [განისი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/ganisi): განისი არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [გარბანი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/garbani): გარბანი არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [გველეთი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/gveleti): გველეთი არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [გორისციხე](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/goristsikhe): გორისციხე არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [გუდაური](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/gudauri): გუდაური 2196 მ სიმაღლეზე: საბაგიროები 3279 მეტრამდე, სეზონი დეკემბერი-აპრილი, თბილისიდან 120 კმ. ტრასები და ფრირაიდი.
- [დესი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/desi): დესი არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ერეთო](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/ereto): ერეთო არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ვარდისუბანი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/vardisubani): ვარდისუბანი არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ზაქაგორი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/zakagori): ზაქაგორი არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ზემო ოქროყანა](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/zemo-okroqana): ზემო ოქროყანა არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [თოთი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/toti): თოთი არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [კართსოფელი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/kartsopeli): კართსოფელი არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [კარკუჩა](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/karkucha): კარკუჩა არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [კეტრისი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/ketrisi): კეტრისი არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [კობი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/kobi): კობი არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [მნა](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/mna): მნა არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ნოგყაუ](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/nogqau): ნოგყაუ არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [რესი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/resi): რესი არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [სათარგმნო](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/satargmno): სათარგმნო არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [საყურიანი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/saquriani): საყურიანი არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [სიონი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/sioni): სიონი არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [სნო](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/sno): სნო სტეფანწმინდიდან 20 კმ: სნოს ციხე (XVI-XVII სს.), მერაბ ფირანიშვილის ქვის თავები და გზა ჯუთისკენ.
- [სტეფანწმინდა](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/stepantsminda): სტეფანწმინდა 1740 მ სიმაღლეზე: გერგეტის სამების ტაძარი (XIV ს.), მყინვაწვერი, ეროვნული პარკი. თბილისიდან 157 კმ.
- [სუათისი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/suatisi): სუათისი არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ტეფი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/tepi): ტეფი არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ტყარშეტი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/tqarsheti): ტყარშეტი არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [უხათი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/ukhati): უხათი არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ფალაგყაუ](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/palagqau): ფალაგყაუ არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ფანშეტი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/pansheti): ფანშეტი არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ფხელშე](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/pkhelshe): ფხელშე არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ქვემო ოქროყანა](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/kvemo-okroqana): ქვემო ოქროყანა არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ქოსელი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/koseli): ქოსელი არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ქუმლისციხე](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/kumlistsikhe): ქუმლისციხე არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ყანობი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/qanobi): ყანობი არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [შევარდენი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/shevardeni): შევარდენი არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ცდო](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/tsdo): ცდო არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ცოცოლთა](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/tsotsolta): ცოცოლთა არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ხურთისი](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/khurtisi): ხურთისი არის სოფელი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ჯიმარა](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/jimara): ჯიმარა არის ნასოფლარი ყაზბეგის მუნიციპალიტეტში, მცხეთა-მთიანეთში. იხილე მდებარეობა, ძირითადი ინფორმაცია და რუკა Explore Georgia-ზე.
- [ჯუთა](https://explore-georgia.ge/ka/mtskheta-mtianeti/kazbegis-municipaliteti/juta): ჯუთა 2200 მ სიმაღლეზე: ჭაუხის მასივი, აბუდელაურის ტბები, ბილიკები და სეზონი. სტეფანწმინდიდან 24 კმ.

## This page in other languages

- [English](https://explore-georgia.ge/en/municipalitetebi/kazbegis-municipaliteti)
- [Russian](https://explore-georgia.ge/ru/municipalitetebi/kazbegis-municipaliteti)