თაბორის მთის I ჩიხი

მიმოხილვა

თაბორის მთის I ჩიხი — ჩიხი თბილისის კრწანისის რაიონში, ორთაჭალის მხარეში. ჩიხი ისეთი ქუჩაა, რომელიც სხვა ქუჩას მხოლოდ ერთი ბოლოთი უერთდება. ეს ჩიხი თაბორის მთის ქუჩიდან იწყება და OpenStreetMap-ის (OSM) მონაცემებით დაახლოებით 280 მ სიგრძისაა.

სახელი ახალია: თბილისის საკრებულომ ის 2025 წლის 19 დეკემბერს მიანიჭა (განკარგულება №137). განკარგულების თანახმად, თაბორის მთის I ჩიხი ეწოდა სულიკო თორთლაძის ქუჩასთან არსებულ უსახელო ჩიხს. იმავე განკარგულებით თაბორის მთის ქუჩა გაგრძელდა: მისი ნაწილი გახდა ნადიკვრის III ქუჩის მონაკვეთი, მასთან მდებარე უსახელო ქუჩა და სულიკო თორთლაძის ქუჩა.

მდებარეობა

OSM-ის მიხედვით, ჩიხი აღმოსავლეთით თაბორის მთის ქუჩას უერთდება (დაახლ. 41,6803° ჩ. გ., 44,8187° ა. გ.). იქიდან დასავლეთისკენ მიდის და დაახლ. 41,6798° ჩ. გ., 44,8155° ა. გ. წერტილში მთავრდება. OSM-ში ის საცხოვრებელ ქუჩადაა მონიშნული, სიგრძით დაახლოებით 281 მ. სხვა სახელიან ქუჩას OSM-ში ის არ კვეთს. შუა წერტილის მიახლოებითი კოორდინატებია 41,6801° ჩ. გ., 44,8171° ა. გ. OSM-ის მისამართის მიხედვით, ჩიხი ორთაჭალის უბანშია, კრწანისის რაიონში.

OSM-ის კოორდინატებით, უახლოესი მეტროსადგურია „300 არაგველი“ — დაახლოებით 1,2 კმ პირდაპირი ხაზით. „ავლაბარამდე“ დაახლოებით 1,4 კმ-ია.

თაბორის მთის ქუჩა

ჩიხი თაბორის მთის ქუჩის სახელს ატარებს. ამ ქუჩის სახელი რამდენიმე ეტაპად მიენიჭა:

• 2017 წლის 25 ივლისი (განკარგულება №277) — მთაწმინდისა და კრწანისის რაიონებში კრწანისისა და შინდისის დამაკავშირებელ უსახელო ქუჩას თაბორის მთის სახელი მიენიჭა.

• 2018 წლის 10 ივლისი (განკარგულება №207) — თაბორის მთის ქუჩასთან არსებულ უსახელო შესახვევს თაბორის მთის I შესახვევის სახელი მიენიჭა. ეს I შესახვევი სხვა ობიექტია და I ჩიხში არ უნდა აგვერიოს.

• 2025 წლის 19 დეკემბერი (განკარგულება №137) — თაბორის მთის ქუჩა ნადიკვრის III ქუჩის მონაკვეთზე, მეზობელ უსახელო ქუჩასა და სულიკო თორთლაძის ქუჩაზე გაგრძელდა. სულიკო თორთლაძის ქუჩასთან არსებულ ჩიხს კი თაბორის მთის I ჩიხი ეწოდა.

სახელწოდება: თაბორი

განკარგულებებში სახელის არჩევის მიზეზი განმარტებული არ არის. „თაბორი“ თბილისში ერთდროულად ქედის, შუა საუკუნეების ციხესიმაგრისა და მონასტრის სახელია.

ქართული ვიკიპედიის მიხედვით (წყარო: ენციკლოპედია „საქართველო“, ტ. 3, 2014), თაბორის ქედი თბილისის სამხრეთით მდებარეობს. ის თრიალეთის ქედის სამხრეთ-აღმოსავლეთი განშტოებაა და წავკისისწყლისა (ლეღვთახევის) და კრწანისისხევის წყალგამყოფია. ქედის თხემი აღმოსავლეთიდან (600 მ) დასავლეთისკენ (1000 მ) თანდათან მაღლდება. თხემზე დგას ფერისცვალების მამათა მონასტერი, რომელიც 1995–2001 წლებში აშენდა.

თაბორის ციხე (ყორჩი-ყალა) შუა საუკუნეების ციხესიმაგრეა ქედის ჩრდილო-დასავლეთ ბოლოს, ბოტანიკური ბაღის თავზე. დღეს მისგან მხოლოდ საძირკვლის ნანგრევებია შემორჩენილი. ვიკიპედიის მიხედვით, სახელწოდება უკავშირდება თაბორის მთას, რომელიც ქრისტიანული ტრადიციით ფერისცვალების ადგილად მიიჩნევა. წყაროებში ციხე პირველად „მატიანე ქართლისაში“ იხსენიება, 1045 წლის ამბებთან დაკავშირებით.

ორთაჭალა

ქართული ვიკიპედიის მიხედვით, ორთაჭალა ძველი თბილისის ერთ-ერთი უბანია, ქალაქის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილში (კრწანისის რაიონი). სახელი ორი სიტყვისგან შედგება: თურქული „ორთა“ („შუა“) და ქართული „ჭალა“, ანუ „შუაჭალა“. თავდაპირველად ასე ერქვა კუნძულს, რომელსაც ორად გაყოფილი მტკვარი ქმნიდა.

ახლომდებარე ადგილები

• თაბორის ფერისცვალების ეკლესია — OSM-ის მიხედვით, ჩიხის შუა წერტილიდან დაახლოებით 0,7 კმ-ში პირდაპირი ხაზით.

• თაბორის მთის ქუჩა — ქუჩა, რომლიდანაც ჩიხი იწყება; OSM-ის მიხედვით ის ორთაჭალიდან შინდისის მიმართულებით მიდის.

ხშირად დასმული კითხვები

1) სად მდებარეობს თაბორის მთის I ჩიხი?
თბილისში, კრწანისის რაიონში, ორთაჭალაში. ის თაბორის მთის ქუჩიდან იწყება.

2) რა არის ჩიხი?
ქუჩა, რომელიც სხვა ქუჩას მხოლოდ ერთი ბოლოთი უერთდება. ამ შემთხვევაში — თაბორის მთის ქუჩას.

3) როდის მიენიჭა სახელი?
2025 წლის 19 დეკემბერს, თბილისის საკრებულოს №137 განკარგულებით.

4) როგორ ერქვა ჩიხს ადრე?
ოფიციალური სახელი არ ჰქონდა. განკარგულებაში ის მოხსენიებულია, როგორც სულიკო თორთლაძის ქუჩასთან არსებული უსახელო ჩიხი.

5) რა სიგრძისაა ჩიხი?
OpenStreetMap-ის მიხედვით, დაახლოებით 281 მ.

6) რას უკავშირდება სახელი „თაბორი“?
თბილისში თაბორი ქედის, შუა საუკუნეების ციხისა და ფერისცვალების მონასტრის სახელია. ციხის სახელი, ვიკიპედიის მიხედვით, ბიბლიურ თაბორის მთას უკავშირდება.

7) როდის დაერქვა სახელი თაბორის მთის ქუჩას?
2017 წლის 25 ივლისს (კრწანისი–შინდისის დამაკავშირებელი ქუჩა). 2025 წელს ქუჩა გაგრძელდა.

8) რით განსხვავდება I ჩიხი I შესახვევისგან?
ეს ორი სხვადასხვა ობიექტია. თაბორის მთის I შესახვევს სახელი 2018 წელს მიენიჭა, I ჩიხს კი — 2025 წელს.

9) რომელი მეტროსადგურია უახლოესი?
„300 არაგველი“ — დაახლოებით 1,2 კმ პირდაპირი ხაზით. „ავლაბარამდე“ დაახლოებით 1,4 კმ-ია.

10) რას ნიშნავს „ორთაჭალა“?
„შუაჭალას“: თურქული „ორთა“ („შუა“) და ქართული „ჭალა“.

წყაროები

• თბილისის საკრებულოს 2025 წლის 19 დეკემბრის №137 განკარგულება (თაბორის მთის ქუჩის გაგრძელება, თაბორის მთის I ჩიხის სახელდება) — საკანონმდებლო მაცნე

• თბილისის საკრებულოს 2017 წლის 25 ივლისის №277 განკარგულება (კრწანისი–შინდისის ქუჩისთვის თაბორის მთის სახელის მინიჭება) — საკანონმდებლო მაცნე

• თბილისის საკრებულოს 2018 წლის 10 ივლისის №207 განკარგულება (თაბორის მთის I შესახვევი) — საკანონმდებლო მაცნე

• თაბორის მთის I ჩიხი — OpenStreetMap (ხაზი, სიგრძე, კვეთა; ეკლესიისა და მეტროსადგურების მდებარეობა)

• თაბორის ფერისცვალების ეკლესია — OpenStreetMap

• თაბორის ქედი — ვიკიპედია (ენციკლოპედია „საქართველოს“ მიხედვით)

• თაბორი (თბილისი) — ვიკიპედია

• ორთაჭალა — ვიკიპედია